جستجو
دسته بندی مقالات
اطلاعات تماس

اسکافلد و داربست هر دو برای ایجاد سازه موقت در پروژههای ساختمانی و عمرانی استفاده میشوند، اما از نظر ساختار، نوع اتصال، نحوه مونتاژ و کاربرد با یکدیگر تفاوت دارند.
در بازار ایران، اصطلاح «داربست» معمولاً بیشتر برای داربست لولهای به کار میرود؛ یعنی سیستمی که از لولههای فولادی و بست تشکیل میشود و بیشتر برای دسترسی نیروهای اجرایی در ارتفاع استفاده میشود. در مقابل، اسکافلد معمولاً به سیستمهای مدولار و از پیش طراحیشدهای گفته میشود که اجزای مشخصی دارند و میتوانند برای دسترسی، زیرسازی و تحمل بار مورد استفاده قرار گیرند.
به همین دلیل اگرچه هر دو در گروه سازههای موقت قرار میگیرند، نباید اسکافلد و داربست لولهای را کاملاً یکسان در نظر گرفت.
عبارت «لوله اسکافلد» در بازار برای لولهها و اجزای لولهای مورد استفاده در سیستمهای اسکافلد به کار میرود. البته این اصطلاح ممکن است در مناطق یا بین فروشندگان مختلف، معنی کمی متفاوت داشته باشد.
گاهی کاربران هنگام جستجوی «لوله اسکافلد» در واقع به دنبال لوله داربست هستند و گاهی منظور آنها قطعات لولهای سیستمهای مدولار است.
به همین دلیل بهتر است هنگام خرید یا استعلام، فقط به نام محصول اکتفا نشود و مشخص شود منظور دقیقاً چه نوع سیستم، چه ابعادی و چه کاربردی است.
در بسیاری از پروژهها، لوله داربست برای اجرای داربستهای سنتی لوله و بست استفاده میشود، در حالی که در سیستمهای اسکافلد مدولار، اجزا معمولاً ساختار و اتصالات مشخصتری دارند.

اسکافلد یا Scaffold به سازهای موقت گفته میشود که برای ایجاد دسترسی، زیرسازی یا پشتیبانی در پروژههای ساختمانی و عمرانی استفاده میشود.
اسکافلد میتواند به شکلهای مختلفی طراحی و اجرا شود. بعضی سیستمها برای دسترسی نیروهای اجرایی مناسب هستند و بعضی دیگر برای تحمل بار قالب و بتن در زیرسازی سقف و دال استفاده میشوند.
از سیستمهای رایج اسکافلد میتوان به مواردی مانند:
اشاره کرد.
یکی از تفاوتهای مهم اسکافلد با داربست لولهای این است که اجزای اسکافلد معمولاً بر اساس یک ساختار مشخص و مدولار طراحی شدهاند.
لوله داربست یک لوله فولادی است که برای اجرای داربستهای لوله و بست استفاده میشود.
در این سیستم، لولهها با استفاده از انواع بست به یکدیگر متصل میشوند و شبکه داربست را تشکیل میدهند.
داربست لولهای معمولاً در پروژههایی مانند:
استفاده میشود.
مزیت اصلی داربست لولهای انعطاف بالای آن در چیدمان است. مجری میتواند با تغییر طول و زاویه قرارگیری لولهها، داربست را با شکل ساختمان هماهنگ کند.
ویژگی | اسکافلد | لوله داربست |
ساختار | مدولار و از پیش طراحیشده | لوله و بست |
نوع اتصال | وابسته به نوع سیستم | بست داربست |
سرعت مونتاژ | معمولاً سریعتر در سیستمهای مدولار | وابسته به تعداد اتصالات |
انعطاف در شکل اجرا | متناسب با نوع سیستم | بالا |
کاربرد | دسترسی، زیرسازی و تحمل بار | بیشتر دسترسی |
نحوه توسعه | با اضافه کردن قطعات مدولار | با اضافه کردن لوله و بست |
این جدول فقط برای مقایسه کلی است و انتخاب نهایی باید براساس شرایط پروژه انجام شود.
داربست لولهای از لولههای فولادی مستقل تشکیل میشود که در محل پروژه به یکدیگر متصل میشوند.
در مقابل، اسکافلد معمولاً از اجزای استاندارد و مدولار تشکیل شده است. این اجزا ممکن است شامل پایه، مهار، فریم یا قطعات اتصال مخصوص باشند.
برای مثال در داربست مثلثی واحد اصلی سیستم یک فریم آماده است، در حالی که در داربست لولهای شبکه از اتصال لولههای مجزا ساخته میشود.
این تفاوت ساختاری روی سرعت مونتاژ، تعداد قطعات و نحوه اجرای پروژه اثر میگذارد.
در داربست لولهای، اتصال بین لولهها با استفاده از انواع بست انجام میشود.
بستها ممکن است برای اتصال لولهها در زاویههای مختلف یا اتصالهای خاص استفاده شوند.
در سیستمهای اسکافلد، نوع اتصال بسته به مدل سیستم متفاوت است. برای مثال در اسکافلد چکشی و کاپلاک، مکانیزم اتصال با داربست لولهای متفاوت است و قطعات به کمک اتصالات مخصوص خود سیستم به یکدیگر متصل میشوند.
به همین دلیل نمیتوان نحوه اتصال همه انواع اسکافلد را مشابه در نظر گرفت.

یکی از مهمترین تفاوتها، نوع کاربرد است.
داربست لولهای بیشتر برای دسترسی به ارتفاع استفاده میشود.
برای مثال در اجرای نمای ساختمان، نیروی اجرایی نیاز دارد در ارتفاعهای مختلف حرکت کند و سکوی کار داشته باشد. در این شرایط داربست لولهای یکی از سیستمهای رایج است.
اسکافلد میتواند علاوه بر دسترسی، برای زیرسازی و تحمل بار نیز استفاده شود.
برای مثال در اجرای دال بتنی یا سقفهای مرتفع، برخی سیستمهای اسکافلد برای انتقال بار قالب و بتن به زمین یا سازه زیرین استفاده میشوند.
این دو عبارت گاهی در بازار به جای یکدیگر استفاده میشوند، اما از نظر فنی بهتر است تفاوت میان آنها مشخص باشد.
لوله داربست معمولاً به لوله فولادی مورد استفاده در داربستهای لوله و بست گفته میشود.
اما عبارت «لوله اسکافلد» میتواند به لولهها یا اجزای لولهای مورد استفاده در سیستمهای اسکافلد اشاره داشته باشد.
در عمل، قبل از خرید باید مشخص شود که لوله قرار است در کدام سیستم استفاده شود.
اگر هدف اجرای داربست سنتی برای نما باشد، باید مشخصات لوله مناسب داربست بررسی شود. اما اگر قطعه برای یک سیستم اسکافلد مدولار مورد نیاز است، باید با ساختار همان سیستم هماهنگ باشد.
اسکافلد در پروژههایی که نیاز به سیستم مدولار، مونتاژ سریع یا زیرسازی منظم وجود دارد، میتواند انتخاب مناسبی باشد.
از جمله:
البته نوع اسکافلد باید متناسب با شرایط پروژه انتخاب شود.
برای مثال سیستم مثلثی، چکشی و کاپلاک ساختار و کاربرد کاملاً یکسانی ندارند.
برای آشنایی با مدلهای مختلف میتوان صفحه انواع اسکافلد را بررسی کرد.
داربست لولهای بیشتر در شرایطی استفاده میشود که هدف اصلی ایجاد مسیر دسترسی باشد.
برای مثال:
انعطاف بالای لوله و بست باعث میشود بتوان شبکه داربست را با شکلهای مختلف ساختمان هماهنگ کرد.
البته این انعطاف به معنی بینیازی از طراحی و مهاربندی مناسب نیست. هرچه ارتفاع بیشتر شود، کنترل پایداری اهمیت بیشتری پیدا میکند.

سیستمهای اسکافلد مدولار معمولاً به دلیل استفاده از قطعات استاندارد و اتصالهای مشخص، سرعت مونتاژ بالایی دارند.
در مقابل، در داربست لولهای هر اتصال باید با بست اجرا شود و تعداد اتصالات میتواند زیاد باشد.
با این حال سرعت اجرا فقط به نوع سیستم وابسته نیست.
عواملی مانند:
نیز روی زمان اجرا اثر دارند.
داربست لولهای از لولههای نسبتاً بلند و بستهای جداگانه تشکیل میشود.
در مقابل، سیستمهای اسکافلد بسته به نوعشان ممکن است از فریمها، پایهها یا قطعات مدولار با ابعاد مختلف تشکیل شوند.
در پروژههایی که تجهیزات مرتب جابهجا میشوند، نحوه حمل و انبارداری میتواند روی هزینه نهایی تأثیر داشته باشد.
به همین دلیل بهتر است قبل از انتخاب سیستم فقط قیمت هر قطعه بررسی نشود.
پاسخ این سؤال به نوع پروژه بستگی دارد.
ممکن است قیمت اولیه یک سیستم بالاتر باشد، اما سرعت اجرای بیشتر یا نیاز کمتر به نیروی انسانی باعث کاهش هزینه کلی شود.
برای مقایسه اقتصادی باید موارد زیر بررسی شوند:
به همین دلیل نمیتوان بهصورت کلی گفت اسکافلد یا داربست لولهای همیشه ارزانتر است.
از نظر کلی، اسکافلد نوعی سازه موقت داربستی است، اما در بازار ایران معمولاً وقتی گفته میشود «داربست»، منظور داربست لوله و بست است.
در مقابل، اصطلاح «اسکافلد» بیشتر برای سیستمهای مدولار استفاده میشود.
پس میتوان گفت از نظر مفهوم کلی این دو به یک خانواده تعلق دارند، اما از نظر ساختار و اجرای عملی الزاماً یکسان نیستند.
همین تفاوت باعث شده عبارت «فرق اسکافلد و داربست» یکی از پرسشهای رایج میان خریداران و مجریان پروژه باشد.
انتخاب سیستم مناسب باید براساس نیاز پروژه انجام شود.
مهمترین عوامل عبارتاند از:
اگر هدف اصلی دسترسی در ارتفاع باشد، داربست لولهای میتواند انتخاب مناسبی باشد.
اگر پروژه به سیستم مدولار، زیرسازی یا تحمل بار نیاز داشته باشد، استفاده از یکی از انواع اسکافلد ممکن است مناسبتر باشد.
فرق اسکافلد و داربست بیشتر در ساختار، نوع اتصال و کاربرد آنهاست.
داربست لولهای از لوله و بست تشکیل میشود و بیشتر برای ایجاد دسترسی در ارتفاع استفاده میشود. اسکافلد معمولاً سیستم مدولاری است که میتواند علاوه بر دسترسی، برای زیرسازی و تحمل بار نیز کاربرد داشته باشد.
عبارت «لوله اسکافلد» نیز ممکن است در بازار با معنیهای متفاوت استفاده شود، بنابراین هنگام استعلام یا خرید باید مشخص شود قطعه دقیقاً برای کدام سیستم موردنیاز است.
در انتخاب بین اسکافلد و داربست، نوع پروژه، ارتفاع، بار، سرعت اجرا و شرایط کارگاه اهمیت بیشتری از نام سیستم دارند. بهترین انتخاب سیستمی است که متناسب با نیاز واقعی پروژه، اجرای سادهتر و پایداری مناسبتری ایجاد کند.